Bazylko Hamelusz AdwokaciBazylko Hamelusz Adwokaci

Jak Zamawiający powinien opisać przedmiot zamówienia - Prawo Zamówień Publicznych

Ustawa z dnia 29 stycznia 2004 r. Prawo zamówień publicznych (tekst. jedn.: Dz. U. z 2013 r. poz. 907 z późn. zm.) [dalej: Ustawa] w artykułach 29-31, reguluje kwestie opisu przedmiotu zamówienia.
Zamawiający określając przedmiot zamówienia, powinien ściśle przestrzegać reguł ustalonych przez ustawodawcę. Opis ten ma kardynalne znaczenie na etapie przygotowania postępowania o udzielenia zamówienia publicznego, gdyż wpływa na ustalenia wartości zamówienia. Pomimo, że przepisy prawa oraz doktryna i judykatura, dość precyzyjnie wskazują na sposób opisania przedmiotu zamówienia, to niejednokrotnie zdarza się, że Zamawiający narusza obowiązujące reguły, wskazując na konkretny, forowany przez siebie produkt. Taka sytuacja jest niedopuszczalna w odniesieniu do postępowania w trybie zamówień publicznych. Narusza dwie podstawowe zasady udzielania zamówień, czyli zasadę uczciwej konkurencji oraz równego traktowania wykonawców.

Warto wskazać, że niezgodne z przepisami Ustawy opisanie zamówienia, stanowić będzie skuteczny zarzut odwoławczy przy wniesieniu przez wykonawcę odwołania do Krajowej Izby Odwoławczej przy Prezesie Urzędu Zamówień Publicznych.

Zamawiający, aby uchronić się od takich zarzutów , obowiązany jest do przestrzegania poniższych zasad dotyczących opisu przedmiotu zamówienia:
- przedmiot ten musi być opisany jasno i w sposób wyczerpujący, za pomocą dostatecznie dokładnych i zrozumiałych określeń, uwzględniając wszystkie wymagania i okoliczności mogące mieć wpływ na sporządzenie oferty,
- nie można określać przedmiotu zamówienia w sposób utrudniający uczciwą konkurencję,
- niedopuszczalne jest wskazanie znaków towarowych, patentów lub pochodzenia, chyba że jest to uzasadnione specyfika przedmiotu zamówienia i Zamawiający nie może opisać przedmiotu zamówienia za pomocą dostatecznie dokładnych określeń, a wskazaniu takiemu towarzyszą wyrazy "lub równoważny",
- dozwolone jest określenie w opisie przedmiotu zamówienia wymagań związanych z realizacją zamówienia, dotyczących: zatrudnienia określonych kategorii osób (bezrobotnych, niepełnosprawnych, innych o których mowa w przepisach o zatrudnieniu socjalnym), utworzenia funduszu szkoleniowego czy też zwiększenia wpłat pracodawców na fundusz szkoleniowy (zob. art. 29 ust. 4 Ustawy)
- przedmiotu zamówienia powinno się opisać za pomocą cech technicznych i jakościowych, z zachowaniem Polskich Norm przenoszących normy europejskie lub norm innych państw członkowskich Europejskiego Obszaru Gospodarczego przenoszących te normy. W przypadku braku takich norm należy postąpić według zasad określonych w art. 30 ust. 2 ust. 3 Ustawy.
- opisując przedmiot zamówienia za pomocą wskazanych powyżej norm, należy dodać, że Zamawiający dopuszcza rozwiązania równoważne,
- ustawodawca pozwala aby Zamawiający odstąpił od stosowania norm z art. 30 ust. 1-3 Ustawy, jeżeli zapewni dokładny opis przedmiotu zamówienia poprzez wskazanie wymagań funkcjonalnych, które obejmują opisy oddziaływania na środowisko.
- do opisu przedmiotu zamówienia stosuje się nazwy i kody określone we Wspólnym Słowniku Zamówień.

W przypadku zamówień publicznych na roboty budowlane, należy mieć na względzie zasady uregulowane w art. 31 Ustawy.

W temacie właściwego opisu przedmiotu zamówienia, KIO wydało szereg wyroków, wskazujących jak ważne jest właściwe określenie zamawianego produktu lub usługi.
Należy wskazać na poniższy:
Opis przedmiotu zamówienia powinien zostać tak sporządzony przez Zamawiającego, aby wykonawca składający ofertę miał możliwość przygotowania oferty z uwzględnieniem wszystkich czynników, które mają wpływ na sposób sporządzenia oferty oraz dokonanie jej wyceny. (Wyrok KIO z dnia 23 lipca 2010 r., KIO 1447/10).
Również przedstawiciele doktryny mocno akcentują właściwy sposób opisania przedmiotu zamówienia:
Opis przedmiotu zamówienia powinien umożliwić oferentom jednakowy dostęp do zamówienia i nie może powodować nieuzasadnionych przeszkód w otwarciu zamówień publicznych na konkurencję. (Nowicki J.E., Bazan A., Prawo zamówień publicznych – komentarz, Wolters kluwer business, Warszawa 2014, s. 317).

Kończąc wywód na temat opisania przedmiotu zamówienia, należy wskazać na jedną kwestię procesową. W orzecznictwie KIO pojawia się aprobowany pogląd, że w przypadku zarzutu opisania tego przedmiotu sprzecznie z Ustawą, ciężar dowodu w tym zakresie przechodzi na Zamawiającego:
Po stronie wykonawcy wystarczy jedynie uprawdopodobnić, że opis przedmiotu zamówienia mógłby utrudniać uczciwą konkurencję. (Wyrok KIO z dnia 24 kwietnia 2009 r., KIO/UZP 466/09 oraz z dnia 26 sierpnia 2011 r., KIO 1734/11).

Mając na uwadze powyższe, należy stwierdzić, że brak znajomości zasad dotyczących określenia przedmiotu zamówienia, będzie mieć negatywne konsekwencje dla Zamawiającego.
Napisane pod kierunkiem:
Arkadiusz Bazylko

Arkadiusz Bazylko

adwokat
Koncentruje się na problematyce
prawa zobowiązań ze szczególnym uwzględnieniem kontraktów IT oraz na prawie zamówień publicznych.
Więcej »
Czytaj także

Zatarcie skazania – kiedy wpis o skazaniu usuwa się z rejestru?

Podstawowym celem instytucji zatarcia skazania, jest umożliwienie osobie, która odbyła już karę, powrót do społeczeństwa. Prawomocne skazanie wywołuje skutki zarówno w zakresie prawa karnego (ustalenie recydywy, podjęcie postępowania warunkowo umorzonego, zarządzenie wykonania kary warunkowo zawieszonej, odwołanie warunkowego zwolnienia), jak i w sytuacji społeczno-zawodowej skazanego. Skutki te jednak nie mogą się ciągnąć za skazanym w nieskończoność. Z chwilą zatarcia skazania uważa się je za niebyłe, a wpis o skazaniu usuwa się z rejestru skazanych. Aprobowane jest stanowisko doktryny, że: Uznanie skazania za niebyłe oznacza przyjęcie swoistej fikcji niekaralności skazanego; ustają nie tylko prawne konsekwencje skazania, ale wręcz odrzuca się samą świadomość faktu, że do niego doszło. (Grzegorz Bogdan, Komentarz do art.106 Kodeksu karnego, LEX).
Czytaj dalej »